Σκοπός τοῦ μοναχισμοῦ καί τοῦ γάμου. Ἱερομόναχος Σάββας Ἁγιορείτης

Σκοπός τοῦ μοναχισμοῦ καί τοῦ γάμου

Τό μυστήριο τῆς μοναχικῆς ζωῆς καί τό μυστήριο τοῦ γάμου ἔχουν ἕναν κοινό στόχο: τήν σωτηρία τοῦ ἀνθρώπου διά τῆς μετανοίας-κάθαρσης ἀπό τά πάθη, τοῦ φωτισμοῦ καί τῆς θέωσής του. Ἡ μίμηση τῆς ζωῆς τοῦ Χριστοῦ καί τῶν Ἀποστόλων εἶναι τό μέσο διά τοῦ ὁποίου ἐπιτυγχάνεται ἡ θεραπεία καί ἡ σωτηρία μας. 
Αὐτή ἡ μίμησι εἶναι δυνατή τόσο στόν ἕνα τρόπο ζωῆς, δηλαδή στό μοναχισμό, ὅσο καί στόν ἄλλο, δηλαδή στόν γάμο. Ἡ μίμηση τοῦ Χριστοῦ εἶναι δυνατή σέ ὅλους, ἀκόμη καί σ’ αὐτούς πού παραμένουν ἄγαμοι ἐν τῷ κόσμῳ, ἐφ’ ὅσον τηροῦν τό θέλημά Του.

Ἡ γνήσια μοναχικὴ ζωὴ εἶναι ἡ ἀποστολικὴ καὶ εὐαγγελικὴ πολιτεία. Σ’ αὐτὴν προηγεῖται ἡ νέκρωση τοῦ παλαιοῦ ἀνθρώπου καὶ ὁ μοναχὸς γίνεται ναὸς τοῦ Ἁγίου Πνεύματος.
Οἱ εὐχὲς τοῦ ἱερέως, πού διαβάζονται κατά τήν μοναχική κουρά, εἶναι πολὺ χαρακτηριστικὲς πάνω στὸ θέμα αὐτό: «Κατασκεύασέ τον (τόν κειρόμενο μοναχό), ὄργανο ἐναρμόνιο, ψαλτήριο τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ὥστε, ἀφοῦ μέ προκοπή ἀπεκδυθεῖ τόν παλαιό ἄνθρωπο τόν σύμφωνο μέ τήν ἀπάτη τοῦ πολύμορφου ὄφεως, νά ἐνδυθεῖ τόν νέον Ἀδάμ, τόν κατά Θεόν κτισθέντα, μέ ὁσιότητα καί δικαιοσύνη. Στερέωσέ τον πάντοτε, ὥστε νά βαστάζει τά στίγματα καί τόν Σταυρόν τοῦ Ἰησοῦ στό σῶμα του, διά τῶν ὁποίων ὁ κόσμος ἔχει σταυρωθεῖ γι’ αὐτόν καί αὐτός γιά τόν κόσμο»¹¹⁰.

Ὁ μοναχός δηλαδή δέν κάνει τίποτε περισσότερο ἀπ’ ὅ,τι θά πρέπει νά κάνει κάθε χριστιανός: Νεκρώνεται ὡς πρός τόν κόσμο καί ὁ κόσμος γι’ αὐτόν. Ὁ κόσμος δεν ἔχει καμμία ἐπίδραση πάνω του καί ὁ μοναχός δεν ἔχει καμμία βλέψη καί ἐπιθυμία γιά τά πράγματα τοῦ κόσμου. 
Μέ τήν συνεργία τῆς Θείας Χάρης καθαρίζεται ἀπό κάθε μολυσμό σαρκός καί πνεύματος καί καρδίας. Φωτίζεται δέ ἐπίσης ἀπό τήν Χάρη τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ἀφοῦ πετύχει τήν κάθαρση ἀπό τά πάθη του μέ τήν Μετάνοια, τήν ἄσκηση καί τήν Μυστηριακή ζωή.

Αὐτό ἀκριβῶς δίδαξε ὁ Κύριος καί οἱ Ἅγιοι Ἀπόστολοι: Μετάνοια, ἀντιστράτευση στά πάθη, συνεργασία μέ τήν Θεία Χάρη, ἀδιάλειπτη προσευχή καί τελικά κάθαρση, φωτισμό καί θέωση. Αὐτά καλούμαστε ἀπό τόν Κύριο νά τά βιώσουμε ὅλοι μας, μοναχοί καί λαϊκοί, ἔγγαμοι καί ἄγαμοι.

Ὁ γάμος (ὁ ἔγγαμος βίος) δέν καταργεῖ τά τρία στάδια τῆς πνευματικῆς ζωῆς. Ἀντιθέτως, οἱ ἔγγαμοι καλοῦνται –συνεργαζόμενοι μέ τήν «συνδεσμοῦσα αὐτούς» Χάρη τοῦ Ἁγίου Πνεύματος καί βοηθώντας ὁ ἕνας τόν ἄλλον– νά καθαρθοῦν ὅπως καί οἱ μοναχοί, ὥστε νά φθάσουν καί αὐτοί στόν φωτισμό καί στήν θέωση. 
Ἐπιτυγχάνουν δέ αὐτό κάνοντας ὑπομονή στίς ποικίλες δυσκολίες τοῦ συζυγικοῦ-οἰκογενειακοῦ βίου καί καλλιεργώντας τήν μεταξύ τους ὑπακοή καί τήν ἀνιδιοτελῆ-θυσιαστική ἀγάπη. Ἔτσι θά φθάσουν «ἐν καθαρᾷ καρδίᾳ», μέχρι τέλους τῆς ζωῆς τους νά τηροῦν τό θέλημα τοῦ Θεοῦ σύμφωνα μέ τῆς εὐχή τῆς ἀκολουθίας τοῦ γάμου: «Κύριε...αὐτούς πού εὐδόκησες νά ἑνωθοῦν, διαφύλαξέ τους μέσα στήν εἰρήνη καί τήν ὁμόνοια. Τίμιον ἀνάδειξε τόν γάμο τους ... καί καταξίωσέ τους νά φθάσουν σέ καλά γεράματα ἐργαζόμενοι μέ καθαρή καρδιά τίς ἐντολές σου»¹¹¹.

Ἡ Ἐκκλησία ἔβαλε ὅλη τήν διδασκαλία της στίς εὐχές τοῦ μυστηρίου τοῦ γάμου. Ἐκεῖ φανερώνεται ξεκάθαρα ὅτι οἱ σύζυγοι ὀφείλουν νά ζοῦν μέ σωφροσύνη καί ἀγάπη καί νά πορεύονται σύμφωνα μέ τίς ἐντολές τοῦ Θεοῦ. 
Ἡ εὐχή τοῦ γάμου: «Αὐτός, Δέσποτα Πανάγιε, εὐλόγησε αὐτόν τόν γάμο καί δῶσε στούς δούλους σου αὐτούς εἰρηνική ζωή, μακροημέρευση, τήν ἀγάπη μεταξύ τους μέσα στό σύνδεσμο τῆς εἰρήνης [...] διατήρησε ἀνεπιβούλευτη τήν κοίτη τους [...] γέμισε τούς οἴκους τους μέ σῖτο, οἶνο, ἔλαιο καί κάθε καλωσύνη, γιά νά μεταδίδουν καί σ’ αὐτούς πού ἔχουν ἀνάγκη»¹¹² φανερώνει ὅτι ζητιέται καί ἀπό τούς ἐγγάμους ἡ σωφροσύνη, ἡ ἀγάπη καί ἡ ἐλεημοσύνη.

Ἡ μνημόνευση τῶν Ἁγίων ἀνδρῶν καί γυναικῶν τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης πού ἀξιώθηκαν θείων ἐπισκέψεων καί δωρεῶν ἀποτελεῖ προτροπή γιά νά τούς μιμηθοῦμε. Ἡ προτροπή γιά τήρηση τῶν ἐντολῶν κατά τό πρότυπο τῶν Ἁγίων ἀποδεικνύει τό ἀσκητικό περιεχόμενο καί τήν σωτηριώδη προοπτική τοῦ χριστιανικοῦ γάμου.

Ὅ,τι εἶναι γιά τόν μοναχό τό Μοναστήρι, εἶναι γιά τόν ἔγγαμο ἡ οἰκογένεια. Ἐκεῖ καλεῖται νά σταυρωθεῖ καί νά ἀναστηθεῖ μαζί μέ τόν Χριστό. Ἡ οἰκογένεια εἶναι Σταυρός πού ὁδηγεῖ στήν Ἀνάσταση. 
Ὁ οἰκογενειακός βίος μπορεῖ μέ τήν Χάρη τοῦ Θεοῦ νά γίνει βίος ἀνθόσπαρτος, ὅταν ὅλοι στήν οἰκογένεια ζοῦν «κατά Θεόν». Ἡ ἀληθινή χαρά καί μακαριότητα εἶναι δυνατή ὅταν τά μέλη τῆς οἰκογένειας ἔχουν ταπείνωση καί ἀγάπη, ὅταν ζοῦν Τριαδικά· δηλαδή ὅταν ζοῦν διά τῆς ἐν Χριστῷ ἀγάπης ὁ ἕνας μέσα στήν καρδιά τοῦ ἄλλου καί ὅλοι μέσα στόν Χριστό καί γιά τόν Χριστό.

Στό τέλος τοῦ μυστηρίου τοῦ γάμου, διαβάζονται οἱ εὐχές πού προτρέπουν τούς νεονύμφους νά μιμηθοῦν τούς Ἁγίους ἐργαζόμενοι τίς Θεῖες ἐντολές: «Εἴθε νά μεγαλυνθεῖς νυμφίε ὅπως ὁ Ἀβραάμ καί νά εὐλογηθεῖς ὅπως ὁ Ἰσαάκ καί νά πληθυνθεῖς ὅπως ὁ Ἰακώβ, πορευόμενος μέ εἰρήνη καί ἐργαζόμενος μέ δικαιοσύνη τίς ἐντολές τοῦ Θεοῦ. Καί σύ νύμφη εἴθε νά μεγαλυνθεῖς ὅπως ἡ Σάρρα καί νά εὐφρανθεῖς ὅπως ἡ Ρεβέκκα καί νά πληθυνθεῖς ὅπως ἡ Ραχήλ, εὐφραινόμενη μέ τόν ἄνδρα σου, φυλάγοντας τούς ὅρους τοῦ νόμου· διότι ἔτσι εὐδόκησε ὁ Θεός»¹¹³.

Τελικός σκοπός τοῦ γάμου, ὅπως καί τοῦ μοναχισμοῦ, εἶναι ἡ σωτηρία, ὁ ἁγιασμός, ἡ θέωση, τῶν ἀνθρώπων. 

110 Ἀπό τήν ἀκολουθία τῆς Μοναχικῆς κουρᾶς: «Κατασκεύασον αὐτὸν ὄργανον ἐναρμόνιον, ψαλτήριον τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ὅπως ἐντεῦθεν μετὰ προκοπῆς ἀπεκδυσάμενος τὸν παλαιὸν ἄνθρωπο τὸν κατὰ τὴν φιλήδονον ἀπάτην τοῦ πολυμόρφου ὄφεως, ἐνδύσηται τὸν νέον Ἀδάμ, τὸν κατὰ Θεὸν κτισθέντα ἐν ὁσιότητι καὶ δικαιοσύνη. Στερέωσον αὐτὸν πάντοτε τὰ στίγματα καὶ τὸν Σταυρὸν τὸν Ἰησοῦ βαστάζειν ἐν τῷ σώματι αὐτοῦ, δι’ ὧν αὐτῷ ὁ κόσμος ἐσταύρωται καὶ αὐτὸς τῷ κόσμῳ». Πρβλ στό: Ὁ μοναχισμός καί ὁ ἔγγαμος βίος. http://www.gonia.gr/gonia.php?article=1977&PHPSESSID=6529eda2f1aed42dfa90e62829132807.

111 Ἀπό τήν Ἀκολουθία τοῦ Μυστηρίου τοῦ γάμου: «Κύριε...οὕς ηὐδόκησας συναφθῆναι ἀλλήλοις, ἐν εἰρήνῃ καὶ ὁμονοίᾳ διαφύλαξον. Τίμιον αὐτοῖς τὸν γάμον ἀνάδειξον· ἀμίαντον αὐτῶν τὴν κοίτην διατήρησον· ἀκηλίδωτον αὐτῶν τὴν συμβίωσιν διαμεῖναι εὐδόκησον· καὶ καταξίωσον αὐτοὺς ἐν γήρει πίονι καταντῆσαι, ἐν καθαρᾷ τῇ καρδίᾳ ἐργαζομένους τὰς ἐντολάς σου».

112 Ἀκολουθία τοῦ Μυστηρίου τοῦ γάμου.

113 «Μεγαλύνθητι νυμφίε ὡς ὁ Ἀβραὰμ καὶ εὐλογήθητι ὡς ὁ Ἰσαὰκ καὶ πληθύνθητι ὡς ὁ Ἰακώβ, πορευόμενος ἐν εἰρήνη καὶ ἐργαζόμενος ἐν δικαιοσύνη τὰς ἐντολᾶς τοῦ Θεοῦ. Καὶ σὺ νύμφη μεγαλύνθητι ὡς ἡ Σάρα καὶ ἐφράνθητι ὡς ἡ Ρεβέκκα καὶ πληθύνθητι ὡς ἡ Ραχήλ, εὐφρανομένη τῷ ἰδίω ἀνδρὶ φυλάττουσα τοὺς ὅρους τοῦ νόμου ὅτι οὕτως ηὐδόκησεν ὁ Θεὸς».

 Ἀπόσπασμα ἀπό τό βιβλίο:«Τά ἀσκητικά τῆς Ἐνορίας» (Ἱερομονάχου Σάββα Ἁγιορείτου) πού σύν Θεῶ θά ἐκδοθεῖ σύντομα

hristospanagia3.blogspot.gr 

http://anavaseis.blogspot.gr/2013/09/blog-post_5854.html

ΓΑΜΟΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ

ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΙΕΡΟ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟ

Βαρβάρας Καλογεροπούλου-Μεταλληνοῦ

δρ. Θεολογίας-πτυχ. Φιλολογίας

Γινόμαστε καθημερινῶς μάρτυρες τῆς ἰδεολογικῆς σύγχυσης, τῆς ἀλλοτρίωσης καὶ ἀφασίας ἀξιῶν καὶ θεσμῶν, ποὺ κατοχυρώνονται μάλιστα καὶ νομοθετικά. Μεταξὺ τῶν θεσμῶν, ποὺ δέχονται πρωτοφανεῖς ἀλλαγὲς τὰ τελευταῖα χρόνια εἶναι καὶ ὁ θεσμὸς τοῦ γάμου καὶ τῆς οἰκογένειας. Πολιτικὸς γάμος, «κοινωνικὲς ἑνώσεις», γάμοι ὁμοφυλοφίλων, «αὐτόματο» διαζύγιο, ἀποποινικοποίηση τῆς μοιχείας, ἠθελημένες μονογονεϊκὲς οἰκογένειες, ὁμοφυλόφιλες οἰκογένειες, ἐλεύθερες συμβιώσεις, εἶναι πλέον καταστάσεις καὶ πρακτικές, ποὺ συχνὰ συναντοῦμε καὶ στὴν πατρίδα μας. Διαπιστώνουμε δὲ ὅτι ὅλες αὐτὲς οἱ ἀναθεωρήσεις καὶ οἱ πραγματοποιούμενοι μετασχηματισμοὶ ἀποδυναμώνουν καὶ ὁδηγοῦν στὴ διάλυση τὸν πανάρχαιο θεσμὸ τοῦ γάμου καὶ τῆς οἰκογένειας, ὑπονομεύοντας τὴν ἱερότητα, σταθερότητα καὶ συνέχειά τους. Οἱ συνέπειες, κρίνονται εὔλογα, ὡς δυσάρεστες καὶ ἐπικίνδυνες γιὰ τὴν κοινωνική, οἰκογενειακὴ καὶ προσωπικὴ ζωὴ τῶν ἀνθρώπων. Τὸ δημιουργούμενο κλίμα εἶναι σαφῶς ἀνατρεπτικὸ τοῦ πνεύματος τῆς παράδοσής μας, τὸ ὁποῖο ἐπιβιώνει ἐκεῖ ὅπου ζῆ ἡ πατερικότητα, ὡς πεμπτουσία τῆς ἑλληνορθόδοξης ταυτότητας.

Ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος, βαθὺς γνώστης τῆς εὐεργετικῆς ἐπίδρασης, ποὺ ἀσκεῖ καὶ στὰ πρόσωπα καὶ στὴν κοινωνία ἡ βίωση τῆς γνήσιας συζυγίας καὶ τῆς οἰκογενειακῆς συνοχῆς, τονίζει τὴν ἀναγκαιότητα διατήρησης τῶν θεσμῶν τοῦ γάμου καὶ τῆς οἰκογένειας, ὅπως ἡ εὐαγγελικὴ ἀλήθεια μᾶς τοὺς ἀπεκάλυψε καὶ οἱ ἁγιασμένες ψυχὲς σ’ ὅλους τοὺς αἰῶνες τοὺς βίωσαν. Πεμπτουσία δὲ τῆς συζυγικῆς καὶ γονεϊκῆς ἀποστολῆς εἶναι ἡ ὑπευθυνότητα καὶ θυσιαστικὴ ἀγάπη.

Ὁ λόγος τοῦ ἱεροῦ Πατέρα, ἔχοντας ἰσχὺ διαχρονική, ὡς καρπὸς τῆς θείας χάριτος καὶ τοῦ γνήσιου ἐνδιαφέροντός του γιὰ τὴν ποιότητα καὶ καθολικότητα τῆς ζωῆς ὅλων τῶν ἀνθρώπων, ἔχει καὶ σήμερα τὴ δύναμη νὰ ποδηγετήση ὅλους ἐκείνους, ποὺ ἐπιθυμοῦν νὰ ζήσουν τὴ γνήσια ἀνθρώπινη-ἀνθρωπόθεη ζωή.

Γιὰ τὸν χρυσορρήμονα Ἰωάννη «μυστήριον ἀγάπης ἐστὶν ὁ γάμος. Γυνὴ γὰρ καὶ ἀνὴρ οὐκ εἰσιν ἄνθρωποι δύο, ἀλλὰ ἄνθρωπος εἷς …» (Πρὸς Κολοσσαεῖς, Ὁμιλία ΙΒ, ΕΠΕ 22, 342). Προτρέπει μάλιστα νὰ μὴν περιφρονοῦμε αὐτὸ τὸ «μυστήριο», διότι «τύπος τῆς τοῦ Χριστοῦ παρουσίας ἐστὶν ὁ γάμος» (ὅπ.π., ΕΠΕ 22, 346).

Οὐσία τοῦ γάμου καὶ σύνδεσμος ἀκατάλυτος στὶς σχέσεις τῶν συζύγων εἶναι ἡ θυσιαστικὴ ἀγάπη. «Τίποτε δὲν ἑνώνει τόσο τὴ ζωή μας, θὰ διακηρύξει, ὅσο ὁ ἔρωτας τοῦ ἄνδρα καὶ τῆς γυναίκας… ὑπὲρ αὐτοῦ παραδίδουν καὶ τὴν ψυχὴ τους» (Εἰς Ἐφεσίους., Ὁμ. Κ’ , ΕΠΕ 21, 194). Προσδιορίζοντας τοὺς σκοποὺς τοῦ γάμου ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος ὑποστηρίζει ὅτι δόθηκε γιὰ δυὸ λόγους, «ἵνα τε σωφρονῶμεν καὶ ἵνα πατέρες γενώμεθα» (Εἰς τὸ «Διὰ τὰς πορνείας…, ΕΠΕ, 27, 98). Στὸν πρῶτο μάλιστα σκοπὸ (τὴ σωφροσύνη-ἀρετή) δίνει μεγαλύτερη βαρύτητα, γι’ αὐτὸ καὶ θὰ ὑποστηρίξει: «Δὲν εἶναι ἐμπόδιο πρὸς τὴν ἀρετή» (ὁ γάμος). Διότι ἐὰν ἦταν «δὲν θὰ ἔδινε τὸν γάμο στὴ ζωὴ τῶν ἀνθρώπων ὁ τῶν ὅλων δημιουργὸς Θεός» (Εἰς τὴν Γένεσιν, Ὁμ. ΚΑ’ , ΕΠΕ 2, 622). Καὶ συνεχίζει: ἄνδρες καὶ γυναῖκες «ἄς μὴ νομίζουν ὅτι ὁ γάμος εἶναι ἐμπόδιο προκειμένου κάποιος νὰ εὐαρεστήση τὸν Θεό» (ὅπ. π., Ὁμ. ΚΑ’, ΕΠΕ 2, 620). Ἡ συγκατάβαση μάλιστα τοῦ Θεοῦ, συνεχίζει ἀπευθυνόμενος στὸν ἄνδρα, ἐπέτρεψε τὸν γάμο, διότι «προνόησε καὶ γιὰ τὴν ἀνάπαυση τῶν φυσικῶν σου ὁρμῶν καὶ γιὰ τὴν ἀξιοπρέπειά σου, ὥστε καὶ νὰ καταπραΰνεις αὐτὸ χωρὶς κίνδυνο καὶ νὰ ἀποφύγεις τὴν ἀσχημοσύνη» (Ὁμ. εἰς τὸν ΜΓ’ Ψαλμό, ΕΠΕ 5, 678). Ἐπιμένοντας στὸ θέμα ἀναφέρει ἀλλοῦ: «ὄχι μόνον δὲν μᾶς ἐμποδίζει καθόλου (ὁ γάμος) εἰς τὴν κατὰ Θεὸν ζωήν, ἐὰν θέλουμε νὰ εἴμαστε προσεκτικοί, ἀλλὰ καὶ εἰσάγει μέσα μας μεγάλη παρηγορία, ἡ ὁποία καταστέλλει τὴ μαινόμενη φύση καὶ δὲν ἀφήνει τὸ σκάφος νὰ ταλαντεύεται στὸ πέλαγος, ἀλλὰ διαρκῶς τὸ προετοιμάζει νὰ κατευθύνεται στὸ λιμάνι» (Εἰς τὴν Γέν., Ὁμ. ΚΑ’, ΕΠΕ 2, 623).

Ὅμως θὰ παρατηρήσει σὲ ἄλλο σημεῖο, «ὅπως ὁ γάμος εἶναι λιμάνι, ἔτσι μπορεῖ νὰ γίνη καὶ ναυάγιο γιὰ ἐκείνους, ποὺ κακῶς τὸν χρησιμοποιοῦν» (Εἰς τὸ «Γυνὴ δέδεται…, ΕΠΕ 27, 126). Γι’ αὐτὸ καὶ προτρέπει: «Ἀγὼν ἔστω καὶ παλαίστρα ἀρετῆς ἡ οἰκία, ἵνα ἐκεῖ καλῶς γυμνασάμενος, μετὰ πολλῆς τῆς ἐπιστήμης τοῖς ἐν ἀγορᾷ προσβάλλῃς» (Εἰς Ματθαῖον, Ὁμ. ΙΑ’, ΕΠΕ 9, 376).

Γιὰ νὰ ἀποβῆ ὅμως ὁ γάμος «λιμάνι», χρειάζεται ἡ αὐτοπαραίτηση ἀπὸ ἰδιοτελεῖς ἀπαιτήσεις, ἡ ἠθελημένη αὐτοπαράδοση καὶ προσφορὰ ἀγάπης τοῦ ἑνὸς πρὸς τὸν ἄλλον καὶ ὁ ἀπὸ κοινοῦ πνευματικὸς ἀγώνας τῶν συζύγων. Δὲν δυσκολεύεται μάλιστα ὁ ἀσκητικότατος ἱεράρχης νὰ ὑποδείξη στοὺς συζύγους τρόπους συμπεριφορᾶς, ὥστε νὰ ἐπικρατῆ στὶς σχέσεις τους ἡ ἀγάπη καὶ ἀλληλοκατανόηση. Βασικὴ ἀρχὴ πάντως στὴν ἐπικοινωνία τῶν συζύγων εἶναι οἱ παραινέσεις τοῦ ἀνδρὸς πρὸς τὴν σύζυγό του νὰ προσφέρονται «μετὰ πολλῆς χάριτος καὶ καλωσύνης». Δίδει μάλιστα ὁ ἴδιος ὁ Χρυσόστομος παράδειγμα στὸν σύζυγο πὼς νὰ μιλάει στὴν σύζυγό του: «Λόγια ἀγάπης νὰ τῆς λές…(ὅπως):  Ἐγὼ ἀπὸ ὅλα, τὴ δική σου ἀγάπη προτιμῶ καὶ τίποτε δὲν μοῦ εἶναι τόσο βασανιστικὸ ἢ δυσάρεστο, ὅσο τὸ νὰ βρεθῶ κάποτε σὲ διάσταση μαζί σου. Κι ἂν ὅλα χρειασθεῖ νὰ τὰ χάσω … κι ἂν στοὺς ἔσχατους βρεθῶ κινδύνους, ὁτιδήποτε κι ἂν πάθω, ὅλα μοῦ εἶναι ἀνεκτὰ κι ὑποφερτά, ὅσο ἐσὺ μοῦ εἶσαι καλά. Καὶ τὰ παιδιά, τότε μου εἶναι περιπόθητα, ἐφ’ ὅσον ἐσὺ μᾶς συμπαθεῖς…». Καὶ συνεχίζει: «ἴσως κάποτε σοῦ πεῖ (ἡ σύζυγος): Ποτὲ ἕως τώρα δὲν ξόδεψα ἀπὸ τὰ δικά σου (χρήματα), ἔχω ἀκόμη τὰ δικά μου, ποὺ μοῦ ἔδωσαν οἱ γονεῖς μου. Τότε πές της: Τί λὲς καλή μου; Ἔχεις ἀκόμη τὰ δικά σου; Ποιά λέξη μπορεῖ νὰ εἶναι χειρότερη ἀπὸ αὐτή; Σῶμα δὲν ἔχεις πιὰ δικό σου κι ἔχεις χρήματα; Δὲν εἴμαστε δυὸ σώματα μετὰ τὸν γάμο, ἀλλὰ γίναμε ἕνα. Δὲν ἔχουμε δυὸ περιουσίες, ἀλλὰ μία… Ὅλα δικά σου εἶναι, κι’ ἐγὼ δικός σου εἶμαι, κορίτσι μου. Αὐτὸ μὲ συμβουλεύει ὁ Παῦλος λέγοντας  ὅτι ὁ ἄνδρας δὲν ἐξουσιάζει τὸ σῶμά του, ἀλλὰ ἡ γυναίκα. Κι ἂν δὲν ἔχω ἐγὼ ἐξουσία στὸ σῶμα μου, ἀλλὰ ἐσύ, πόσῳ μᾶλλον δικά σου εἶναι τὰ χρήματα… Ποτέ νὰ μὴν τῆς μιλᾶς μὲ πεζὸ τρόπο, ἀλλὰ μὲ φιλοφροσύνη, μὲ τιμή, μὲ ἀγάπη πολλή. Νὰ τὴν τιμᾶς καὶ δὲν θὰ βρεθῆ στὴν ἀνάγκη νὰ ζητήση τὴν τιμὴ ἀπὸ ἄλλους… Νὰ τὴν προτιμᾶς ἀπὸ ὅλους γιὰ ὅλα, γιὰ τὴν ὀμορφιά, γιὰ τὴ σωφροσύνη της καὶ νὰ τὴν ἐγκωμιάζης. Νὰ κάνης φανερὸ ὅτι σ’ ἀρέσει ἡ συντροφιά της κι ὅτι προτιμᾶς νὰ μένης στὸ σπίτι γιὰ νὰ εἶσαι μαζί της ἀπὸ τὸ νὰ βγαίνης στὴν ἀγορά. Ἀπὸ ὅλους τους φίλους νὰ τὴν προτιμᾶς καὶ ἀπὸ τὰ παιδιὰ ποὺ σοῦ χάρισε, κι αὐτὰ γιὰ χάρη της νὰ τὰ ἀγαπᾶς» (Εἰς Ἐφεσ. Ὁμ. 20).

Ἡ ἀντίθετη συμπεριφορὰ δὲν ταιριάζει νὰ ἐπιδεικνύεται οὔτε καὶ στοὺς δούλους, γι’ αὐτὸ καὶ σὲ ἄλλη ὁμιλία του, γράφει: «Βέβαια τὸν μὲν ὑπηρέτη θὰ ἠμπορέση κανεὶς νὰ τὸν παρεμποδίση μὲ τὸν φόβο, μᾶλλον δὲ οὔτε ἐκεῖνον… τὴ σύντροφο ὅμως τῆς ζωῆς σου, τὴ μητέρα τῶν παιδιῶν σου, τὸ θεμέλιο κάθε εὐφροσύνης, δὲν πρέπει νὰ καταδεσμεύουμε μὲ φόβο καὶ ἀπειλές, ἀλλὰ μὲ ἀγάπη καὶ καλὴ διάθεση. Διότι ποιά συζυγία ὑπάρχει, ὅταν ἡ γυναίκα τρέμη τὸν ἄνδρα της; ποιά εὐχαρίστηση θὰ ἀπολαύση ὁ ἴδιος ὁ ἄνδρας, ὅταν ζῆ μὲ τὴ γυναίκα του καὶ τῆς συμπεριφέρεται ὡς δούλη καὶ ὄχι σὰν σὲ ἐλεύθερη;» (Εἰς Ἐφ., Ὁμ. Κ’, ΕΠΕ 21, 200).

Ἡ ἀναζήτηση συζύγου, κατὰ τὸν Χρυσόστομο, ἀπαιτεῖ πολλὴ σύνεση, προσοχὴ καὶ προσευχή. Ἡ ἐσωτερικὴ ὀμορφιὰ καὶ καλλιέργεια θὰ πρέπη νὰ συγκινῆ καὶ ὄχι ἡ ἐξωτερικὴ καὶ ἐπιφανειακή, φυσικὰ οὔτε καὶ ὁ πλοῦτος. «Ψυχῆς ἐπιζήτει κάλλος» (ὅπ.π., Ὁμ. Κ’, 21, 202), θὰ ὑποστηρίξη, ἐπειδὴ «διὰ τὸν Θεὸν τοῦτο ποιῶμεν (τὸν γάμο), ἵνα σωφρονῶμεν, οὐχ ἵνα τὴν οὐσίαν εὐπορωτέραν ἐργαζώμεθα, ἀλλ’ ἵνα ψυχῆς εὐγένειαν ἐπιζητῶμεν, μὴ χρημάτων περιουσίαν, ἀλλὰ τρόπων ἀρετὴν καὶ ἐπιείκειαν» (Ἐν ταῖς Καλλένδαις, ΕΠΕ 31, 490). Μὲ αὐτὲς τὶς προϋποθέσεις δημιουργεῖται ἕνας ἄρρηκτος συζυγικὸς δεσμός, ὅπου ἡ ἀγάπη πρυτανεύει στὶς σχέσεις τους, καὶ τότε «γιὰ τὸν κάθε ἄνδρα βασιλεία εἶναι ἡ γυναίκα του, ποὺ συμφωνεῖ μὲ τὸν σύζυγό της καὶ δὲν ἀγαπᾶ ὁ βασιληᾶς τόσο πολὺ τὴν πορφύρα καὶ τὸ στέμμα, ὅσο ὁ ἄνδρας ἀγαπᾶ τὴ γυναίκα του» (Εἰς Γ’ Ψαλμόν, ΕΠΕ 5, 112).

Εἶναι εὐνόητο ὅτι σὲ μία τέτοια συζυγικὴ σχέση ἡ ἀδιαφορία καὶ ἀπιστία δὲν μπορεῖ νὰ ἀναδυθῆ καὶ ἔτσι διατηρεῖται ἡ ἱερότητα τοῦ γάμου καὶ ἡ χριστιανικὴ ἀρχὴ τῆς μονογαμίας. Γι’ αὐτὸ καὶ προτρέπει: «Τὴν κληρωθεῖσαν ἐξ ἀρχῆς γυναῖκα, ταύτην ἔχειν διὰ παντός» (Εἰς τὸ «Γυνὴ δέδεται νόμῳ…», ΕΠΕ 27, 134), «γιατί ὁ Θεὸς στὸν καθένα ἔδωσε γυναίκα, ἔθεσε ὅρια στὴ φύση, τὴν συνουσία μὲ τὴν μία ἐκείνη γυναίκα» (Εἰς Θεσσαλ., Ὁμ. Ε’,ΕΠΕ, 454). Γι’ αὐτὸ ἡ συζυγικὴ ἀπιστία-μοιχεία θεωρεῖται ἀπὸ τὸν Χρυσόστομο «παράβαση καὶ πλεονεξία καὶ ληστεία» (ὅπ.π.). Σ’ αὐτὴν τὴν περίπτωση ἡ συζυγία καταντᾶ, κατὰ τὸν Χρυσόστομο, «ναυάγιο». Ἀπευθυνόμενος δὲ στὸν μοιχό, μὲ ἀγανάκτηση τὸν ρωτᾶ: «Γιατί ἀδικεῖς τὴν σύζυγο; γιατί προσβάλλεις τὸ δικό σου μέλος; γιατί ντροπιάζεις τὴν ἀξιοπρέπειά σου; (Εἰς ΜΓ’ Ψαλμό, ΕΠΕ 5, 680), γιὰ νὰ προσθέση: «Ἔχεις γυναίκα, ἔχεις παιδιά, τί ταύτης τῆς ἡδονῆς ἴσον;» (Εἰς Ματθ., Ὁμ. ΛΖ’, ΕΠΕ 10, 596). Γιὰ νὰ προτρέψη τελικὰ τὸν ἄνδρα, λέγοντάς του: «Ὅσην ἕκαστος πρὸς ἑαυτὸν ἀγάπην ἔχει, τοιαύτην πρὸς τὴν γυναῖκα ἡμᾶς (ἐν. βούλεται ὁ Θεός) ἔχειν» (Εἰς Ἐφ., Ὁμ. Κ’, ΕΠΕ, 21, 208).

Οἱ προτροπὲς τοῦ ἁγίου Χρυσοστόμου γιὰ προσφορὰ θυσιαστικῆς ἀγάπης πρὸς τὴν σύζυγο εἶναι συνεχεῖς. Ἡ κατάσταση, ποὺ ἐπικρατοῦσε καὶ στὴν ἐποχή του, τὸν ὑποχρεώνει νὰ συμβουλεύη τὴ διαφοροποίηση τῶν χριστιανῶν ἀνδρῶν, καὶ μάλιστα τῶν συζύγων, ὥστε νὰ ἐξαλειφθῆ ἡ ἀνδρικὴ σκληρότητα καὶ ὑποτίμηση πρὸς τὸ γυναικεῖο φύλο. Γι’ αὐτὸ θὰ συμβουλεύση: στὴν «ὑπακοὴ τῆς συζύγου ὡς ἀντίρροπο ἂς προβάλλη ἡ ἀγάπη τοῦ συζύγου» (Εἰς Ἐφ., Ὁμ. Κ’, ΕΠΕ 21, 212). Ἄλλωστε, τότε μπορεῖ νὰ γίνη λόγος καὶ γιὰ ὑπακοή! Ὡς πρότυπο μάλιστα τῆς ἀγάπης τοῦ συζύγου πρὸς τὴν σύζυγό του προσφέρει τὴν θυσιαστικὴ ἀγάπη τοῦ Χριστοῦ γιὰ τὴν Ἐκκλησία. Αὐτὴ τὴν ἀγάπη ὀφείλουν νὰ ἀναπτύξουν οἱ σύζυγοι μεταξύ τους, διότι τελικὰ «τίποτε δὲν ὑπάρχει πολυτιμότερο ἀπὸ τὸ ν’ ἀγαπιέται κανεὶς τόσο πολὺ ἀπὸ τὴν γυναίκα του καὶ ν’ ἀγαπᾶ αὐτὴν τὸ ἴδιο» (Εἰς Πράξ., Ὁμ. ΜΘ’, ΕΠΕ 16Β, 124).

Προτρέπει καὶ πάλι τὸν σύζυγο, λέγοντάς του: «Ἄς εἶναι ἡ σύζυγος τὸ λιμάνι σου, ἂν πρέπη νὰ σηκώνουμε ὁ ἕνας τὰ βάρη τοῦ ἄλλου, πολὺ περισσότερο τῆς συζύγου… Ἄς εἶναι ἀπὸ ὅλα σὲ μᾶς προτιμότερο αὐτή, ποὺ μαζί μας στέκεται στὸ τιμόνι νὰ μὴν στασιάζη μήτε νὰ διαχωρίζεται ἀπό μᾶς» (Εἰς Α’ Κορ., Ὁμ. ΚΣΤ’, ΕΠΕ 18Α, 166), διότι «τοῦτο πάντων συγκροτεῖ τὴν ζωήν, τὸ ὁμονοεῖν γυναῖκα πρὸς ἄνδρα…» (Περὶ τοῦ μὴ γινώσκειν…, ΕΠΕ 31, 300).

Καὶ τὴν Οἰκογένεια ὁ ἱερὸς Πατέρας τὴν «βλέπει» ὡς μυστήριο. « Ἰδοὺ πάλιν ἀγάπης μυστήριον», θὰ ὁμολογήσει. «Ἂν οἱ δυὸ μὴ γένωνται  ἕν, οὐκ ἐργάζονται πολλούς… Γυνὴ γὰρ καὶ ἀνὴρ οὐκ εἰσιν ἄνθρωποι δύο, ἀλλὰ ἄνθρωπος εἷς… Δία τοῦτο γοῦν καὶ ἀκριβῶς εἶπεν, οὐκ ἔσονται μία σάρξ, ἀλλ’ «εἰς σάρκα μίαν», τὴν τοῦ παιδὸς συναπτόμενοι. Πῶς γίνονται εἰς σάρκα μίαν; Γέφυρά ἐστι τὸ παιδίον» (Πρὸς Κόλ., Ὁμ. ΙΒ’, ΕΠΕ 22, 342-344). Ἡ γέννηση παιδιῶν, καὶ κατὰ τὸν Χρυσόστομο, εἶναι «μεγάλη παρηγοριὰ στὴ θνητότητα», ποὺ ἀκολούθησε τὴν πτώση.(Εἰς τὴν Γέν., Ὁμ. ΙΗ’, ΕΠΕ 2,51).

Στὴν οἰκογένεια ὁ ἅγιος Πατέρας, ἀποδίδοντας ἱερότητα, τὴν χαρακτηρίζει «μικρὴ ἐκκλησία»: «καὶ ἡ οἰκία γὰρ ἐκκλησία ἐστὶ μικρά» (Εἰς Ἐφ., Ὁμ. Κ’, ΕΠΕ 21, 222). Γιὰ νὰ προτρέψη σὲ ἄλλη ὁμιλία του: «Ἐκκλησίαν ποίησόν σου τὴν οἰκίαν. Καὶ γὰρ ὑπεύθυνος εἰ καὶ τῆς τῶν παίδων καὶ τῆς τῶν οἰκετῶν σωτηρίας» (Εἰς Γέν., Ὁμ. ΣΤ’, ΕΠΕ 8, 106). Ἢ ἀλλοῦ: «Ἔστω ἐκκλησία ἡ οἰκία ἐξ ἀνδρῶν καὶ γυναικῶν συνεστηκυῖα». Γιὰ τὴν ἱερότητα τῆς οἰκογένειας καὶ τὴν ἔκφρασή της ὡς «σώματος Χριστοῦ» καὶ «μικρῆς ἐκκλησίας», δὲν δέχεται καμμία ἀμφιβολία ὁ ἱερὸς Πατέρας: «Μὴ νομίσεις ὅτι ἐπειδὴ ἐσὺ ὁ ἄνδρας εἶσαι μόνος καὶ αὐτὴ ἡ γυναίκα εἶναι μόνη αὐτὸ εἶναι ἐμπόδιο (γιὰ νὰ σχηματίσετε ἐκκλησία). Γιατί, ὅπως μᾶς λέγει ὁ Κύριος, ὅπου εἶναι δυὸ συναγμένοι στὸ ὄνομά μου, ἐκεῖ βρίσκομαι ἀνάμεσά τους» (Εἰς Πρ., Ὁμ. ΙΒ’). Γιὰ νὰ συγκεκριμενοποιήση σὲ ἄλλο σημεῖο τὴ θέση του: «Ἔνθα ἀνὴρ καὶ γυνὴ καὶ παιδὶα καὶ ὁμόνοια καὶ φιλία καὶ τῆς ἀρετῆς συνδεδεμένοι δεσμοῖς, ἐκεῖ μέσος ὁ Χριστός» (Εἰς Γέν., Ὁμ. Ζ’, ΕΠΕ 8, 138). Καὶ πάλι θὰ προτρέψη, λέγοντας: «Ἀγὼν ἔστω καὶ παλαίστρα ἀρετῆς ἡ οἰκία, ἵνα ἐκεῖ καλῶς γυμνασάμενος, μετὰ πολλῆς τῆς ἐπιστήμης τοῖς ἐν ἀγορᾷ προσβάλλῃς» (Εἰς Ματθ., Ὁμ. Ε’, ΕΠΕ 9, 164). Ἡ οἰκογένεια, δηλαδή, εἶναι ὁ χῶρος προετοιμασίας (προπόνησης) γιὰ τὴν ἐπίδοση στὸ ἄθλημα τῆς ζωῆς καὶ τοῦ δημόσιου βίου.

Ὑπάρχουν ὅμως γι’ αὐτὸ προϋποθέσεις. Ὁ σύνδεσμος τῆς οἰκογένειας μὲ τὸν ἐκκλησιαστικὸ χῶρο καὶ ἡ συμμετοχὴ τῶν μελῶν της στὴν λατρευτική-μυστηριακὴ ζωὴ θεωρεῖται ἀπὸ τὸν Χρυσόστομο ἀπαραίτητος. Διότι, ἐκτὸς πολλῶν ἄλλων, ὁ σύνδεσμος μὲ τὴ «μεγάλη οἰκογένειά» μας, τὴν Ἐνορία, θὰ βοηθήση, ὥστε ἡ διαδικασία ἀγωγῆς τῶν παιδιῶν νὰ γίνη εὐκολότερη («οὕτω ῥάων ἐγίνετο καὶ εὔκολος ἡμῖν ἡ τῶν παίδων διόρθωσις» (Εἰς τὸ Χήρα καταλεγέσθω…, ΕΠΕ 27, 486).

Σύμφωνα καὶ μὲ τοὺς ἄλλους Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας, ὁ Χρυσόστομος τονίζει ὅτι ὅσο καὶ ἂν ἡ γέννηση παιδιῶν εἶναι ἰδιαίτερη εὐλογία, ἐν τούτοις χάνει τὴν ἀξία της, ἐὰν δὲν συνοδεύεται ἀπὸ τὴν ἄσκηση ἀγωγῆς. Ἐπανειλημμένως θὰ διακηρύξη: «οὐ τὸ τεκνοποιεῖν, ἀλλὰ τὸ τεκνοτροφεῖν ποιεῖ τοὺς γονέας… τὸ μὲν γὰρ τῆς φύσεως, τὸ δὲ τῆς προαιρέσεώς ἐστι. Οὐ τὸ γεννῆσαι τέκνα, ἀλλὰ τὸ θρέψαι τέκνα, τοῦτο φέρει μισθόν» (Περὶ Ἄννης, Ὁμ. Α’ ΕΠΕ 8Α, 24), διότι οἱ προσπάθειες γιὰ τὴν ἀνατροφὴ τῶν παιδιῶν εἶναι ἀφορμὴ γιὰ κατορθώματα τῶν γονέων. Ἀπευθυνόμενος δὲ πρὸς τὶς μητέρες τονίζει: «ἂν τὰ παιδιά…δεχθοῦν τὴν κατάλληλη ἀγωγὴ καὶ ὁδηγηθοῦν στὴν ἀρετὴ μὲ τὴ δική σου φροντίδα, αὐτὸ γίνεται αἰτία καὶ ἀφορμὴ πολλῆς σωτηρίας γιὰ σένα καὶ μαζὶ μὲ τὰ δικά σου κατορθώματα θὰ δεχθεῖς καὶ γιὰ τὴν φροντίδα αὐτῶν μεγάλη ἀμοιβή» (Περὶ Ἄννης, Ὁμ. Α’, ΕΠΕ 8Α, 25).

Τὴν ἄσκηση ἀγωγῆς ὀφείλουν οἱ γονεῖς νὰ τὴν ἀρχίσουν ἀπὸ πολὺ νωρίς, διότι «ὅπως τὰ φυτά, τότε προπάντων ἔχουν μεγάλη ἀνάγκη ἀπὸ τὴ φροντίδα μας, ὅταν εἶναι τρυφερά, ἔτσι καὶ τὰ παιδιά» (ΕΠΕ, 30, 655). Περιεχόμενο τῆς ἀγωγῆς, ποὺ θὰ προσφέρεται ἀπὸ τοὺς γονεῖς, κυρίως βιωματικά, εἶναι νὰ ἐναποθέτουν «στὴν ψυχὴ τους καλωσύνη, σωφροσύνη σεμνότητα καὶ κάθε ἄλλη ἀρετή» (Περὶ Ἄννης, Ὁμ. Γ’, ΕΠΕ 8Α, 85).

Ἰδιαιτέρως τονίζει τὴν ἀνάγκη ἄσκησης τῆς ἀγωγῆς καὶ ἀπὸ τὸν πατέρα. «Δυὸ διδάσκαλοι, γράφει, ὁδηγοῦν στὴ γνώση τοῦ Θεοῦ: ἡ κτίση καὶ ἡ συνείδηση. Ὑπάρχει ὅμως καὶ «τρίτος διδάσκαλος». Ποιός; Ὁ Πατέρας, ποὺ ἔλαχε στὸν καθένα. Γι’ αὐτό, ἄλλωστε, μᾶς ἔκανε ὁ Θεὸς νὰ ἀγαπιώμαστε ἀπὸ αὐτούς, ποὺ μᾶς γέννησαν, γιὰ νὰ ἔχουμε ἐκπαιδευτὲς στὴν ἀρετή. Γιατί τὸν πατέρα δὲν τὸν κάνει μόνο τὸ νὰ σπείρη, ἀλλὰ καὶ τὸ νὰ ἐκπαιδεύση καλὰ οὔτὲ ἡ κυοφορία κάνει κάποια μητέρα, ἀλλὰ ἡ καλὴ ἀνατροφή» (Περὶ Ἄννης, Ὁμ. Α’, ΕΠΕ 8Α, 21).

Οἱ προτροπὲς τοῦ Χρυσοστόμου γιὰ ἄσκηση ἀγωγῆς εἶναι συνεχεῖς. «Θεώρησε (πατέρα) πὼς ἔχεις στὸ σπίτι ἀγάλματα, τὰ παιδιά. Κάθε μέρα νὰ τὰ διορθώνης καὶ νὰ τὰ φροντίζης προσεκτικὰ καὶ μὲ κάθε τρόπο νὰ στολίζεις καὶ νὰ διαπλάθης τὴν ψυχὴ τοὺς» (Εἰς τὸ Χήρα καταλεγέσθω…, ΕΠΕ 27, 485). Καρπὸς τῆς ἐμπειρίας του, γιὰ ὅσους πατέρες ἀμελοῦν τὴν ἀγωγὴ τῶν παιδιῶν τους, εἶναι ὁ ἀποφθεγματικὸς καὶ αὐστηρός του λόγος: «ὅσοι δὲν φροντίζουν γιὰ τὴν ἀνατροφὴ τῶν παιδιῶν τους «παιδοκτόνοι μᾶλλόν εἰσι» (Εἰς τὸ Χήρα καταλεγέσθω…, ΕΠΕ 27, 476). Γιὰ νὰ ἐπαναλάβη ἀλλοῦ, «οἱ πατέρες εἶναι καὶ παιδοκτόνοι, ὅσοι δὲν συμπεριφέρονται αὐστηρὰ στὰ ἀδιάφορα παιδιὰ τοὺς» (Εἰς τὸ Χήρα καταλεγέσθω…, ΕΠΕ, 27, 483).

Καὶ γιὰ τὶς μητέρες ὅμως, ποὺ ἀμελοῦν τὴν ἀγωγὴ τῶν παιδιῶν τους, θὰ πῆ: «παιδοκτόνοι μᾶλλόν εἰσι αἱ μητέρες». Ἀπευθυνόμενος τελικὰ καὶ στοὺς δυὸ γονεῖς, συμπληρώνει: «Αὐτὸ δὲν τὸ λέγω μόνο πρὸς τὶς γυναῖκες, ἀλλὰ καὶ πρὸς τοὺς ἄνδρες. Γιατί καὶ πολλοὶ πατέρες … κάνουν καὶ ἐπιχειροῦν τὰ πάντα γιὰ νὰ ἀποκτήση ὁ γιός τους καλὸ ἄλογο (αὐτοκίνητο θὰ λέγαμε σήμερα), λαμπρὸ σπίτι καὶ ἀκριβὸ χωράφι, γιὰ τὸ πῶς ν’  ἀποκτήση ὅμως καλὴ ψυχὴ καὶ εὐσεβῆ διάθεση δὲν κάνουν ἀπολύτως τίποτε» (Εἰς τὸ «Χήρα καταλεγέσθω…», ΕΠΕ 27, 477).

Στὴν ἐπαναστατικότητα τῶν παιδιῶν ἀντιπροβάλλεται ἡ τρυφερότητα, συγχωρητικότητα καὶ ἀγάπη τῶν γονέων. Ὑποδεικνύει μάλιστα στοὺς παιδαγωγούς, συγκαταλέγοντας σ’ αὐτοὺς καὶ τὸν ἑαυτό του, ἀφοῦ καὶ ὁ ἴδιος δρᾶ ὡς πνευματικὸς πατέρας, τρόπους ψυχοσωματικῆς ἐπικοινωνίας μὲ αὐτά: «συγχρόνως μὲ τὰ λόγια… ποὺ θὰ λέμε (στὸ παιδί), νὰ τὸ φιλοῦμε καὶ νὰ τὸ ἀγκαλιάζουμε καὶ νὰ τὸ σφίγγουμε στὴν ἀγκαλιά μας, δείχνοντάς του ἔτσι τὴν ἀγάπη μας. Μὲ ὅλα αὐτὰ τὸ ἠρεμοῦμε» (ΕΠΕ 30,693). Ἀκόμη καὶ στὶς πτώσεις τους θεωρεῖ ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος, ὅτι οἱ γονεῖς πρέπει νὰ εἶναι συγκαταβατικοὶ καὶ ἡ ἀγάπη «καθάπερ χρυσαῖς ταῖς πτέρυξι συγκαλύπτει πάντα τὰ ἁμαρτήματα τῶν ἀγαπωμένων» (Εἰς Α’ Κόρ., Ὁμ. ΛΓ’, ΕΠΕ 18Α, 384).

     Στὴν ἄσκηση τῆς ἀγωγῆς ἀποδέχεται ὁ Χρυσόστομος καὶ τὴν ἀπειλὴ  τιμωρίας, ἡ ὁποία ὅμως «τότε εἶναι σωστή, ὅταν πιστεύεται ὅτι θὰ πραγματοποιηθεῖ , ἂν ὅμως ἐκεῖνος ποὺ ἔφταιξε συνηθίσει στὴν ἐπιείκεια, θὰ δείξη περιφρόνηση» (στὴν ἀπειλή)  (ΕΠΕ, 30,651). Διαπιστώνει ὅμως ὅτι πολλοὶ  γονεῖς καὶ ἰδιαιτέρως οἱ πατέρες, «ἐπειδὴ δὲν θέλουν νὰ μαστιγώσουν, οὔτε νὰ ἐπιτιμήσουν μὲ λόγια, οὔτε νὰ στενοχωρήσουν τὰ παιδιά τους, ἂν καὶ κάνουν ἄτακτη καὶ παράνομη ζωή, πολλὲς φορὲς τὰ εἶδαν νὰ φθάνουν στὰ χειρότερα καὶ νὰ ὁδηγοῦνται στὰ δικαστήρια καὶ νὰ τιμωροῦνται… Καὶ μαζὶ μὲ τὴ συμφορὰ γίνεται μεγαλύτερη ἡ ντροπή, ὅταν μὲ τὸν θάνατο (τὸν πνευματικό) τοῦ παιδιοῦ, ὅλοι δείχνουν τὸν πατέρα καὶ τὸν ἀναγκάζουν νὰ μὴν θέλει νὰ πατήση στὴν ἀγορά» (Εἰς τὸ «Χήρα καταλεγέσθω…»,ΕΠΕ 27,483).

Ἡ πνευματικὴ κληρονομιά, ποὺ προσφέρουν οἱ γονεῖς στὰ παιδιά τους, γιὰ τὸν Χρυσόστομο, «θησαυρός ἐστιν δαπανηθῆναι μὴ δυνάμενος…»(Εἰς Γέν., Ὁμ. ΖΣΤ’, ΕΠΕ 5,56). Καὶ αὐτὴ ἡ κληρονομιὰ καταξιώνει τοὺς γονεῖς, γιατί ὄχι μόνο δρᾶ εὐεργετικὰ στὰ παιδιά τους, ἀλλὰ καὶ στὰ παιδιὰ τῶν παιδιῶν τους καὶ γενικὰ στοὺς ἀπογόνους τους. Γι’ αὐτὸ θὰ συστήση: «Ἂν ἐσὺ ἀναθρέψεις σωστὰ τὸ παιδί σου, ἔτσι καὶ ἐκεῖνο θὰ ἀναθρέψη τὸν γιό του καὶ ἐκεῖνος τὸν δικό του γιό, καὶ σὰν μία ἀδιάσπαστη ἁλυσίδα ἄριστου τρόπου ζωῆς θὰ προχωρήση τὸ πράγμα μέχρι τὸ τέλος, παίρνοντας ἀπὸ σένα τὴν ἀρχὴ καὶ τὴν ρίζα καὶ φέρνοντας τοὺς καρποὺς τῆς φροντίδας σου στοὺς ἀπογόνους σου» (Εἰς τὸ Χήρα καταλεγέσθω…,ΕΠΕ 27, 485).

Ὁ χρυσοστομικὸς λόγος καὶ γενικότερα τὸ πατερικὸ ἦθος δὲν ἔπαυσε σὲ κάθε ἐποχὴ-ἑπομένως καὶ στὴ δική μας-νὰ διαποτίζη τὴ συνείδηση ὅλων ἐκείνων, ποὺ σταθερὰ διακρατοῦν τὴ σχέση τους μὲ τὴ ζωὴ τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ σώματος. Καὶ αὐτοὶ ἀκριβῶς ἀποβαίνουν, καὶ κατὰ τὸν Μακρυγιάννη, «ἡ μαγιά», ποὺ διατηρεῖ τὴν ποιότητα, πληρότητα καὶ καθολικότητα τῆς ἀνθρώπινης ζωῆς.

*ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ‘Ἐρῶ’ , ΙΑ΄ ΤΕΥΧΟΣ, ΙΟΥΛ.-ΣΕΠΤ. 2012

http://www.enromiosini.gr/%CE%B3%CE%B1%CE%BC%CE%BF%CF%83-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%BF%CE%B9%CE%BA%CE%BF%CE%B3%CE%B5%CE%BD%CE%B5%CE%B9%CE%B1/

Ομιλία π.Παύλου Παυλίδη με θέμα *Νέοι-Γάμος-Οικογένεια* - Επικοινωνία και οικονομική διαχείριση‏

Ρωτάει μια μοναχή το γέροντα Παίσιο 

για το πώς μπορεί να αντιμετωπίσει κανείς κάποιον άνθρωπο που είναι νευριασμένος

και απαντάει εκείνος, με την υπομονή. Όταν κάποιος είναι στα «μπουρίνια» του όπως λέμε,

καλύτερα εκείνη τη στιγμή να σιωπήσουμε, και λέγοντας την ευχή θα «αναγκάσουμε" και τον άλλο να καλμάρει,να ηρεμήσει, και να μπορέσουμε έπειτα να συνεννοηθούμε μαζί του. Ο Θεός "κρέμασε" την σωτηρία των ανθρώπων στην υπομονή και ασκείται κανείς σε αυτήν, μέσα από τις δοκιμασίες και τις δυσκολίες.Η υπομονή ξεκινά από την αγάπη, και για να υπομείνεις κάποιον πρέπει πρώτα να τον πονέσεις.Πρέπει να έχουμε καλό λογισμό για τον άνθρωπό μας μέσα στην οικογένεια, να σκεφτόμαστε πως άνδρας/γυναίκα μας είναι και θα πει και μια κουβέντα παραπάνω. Εξάλλου και εμείς στη θέση του/της πιθανό να είχαμε την ίδια συμπεριφορά και τα ίδια ξεσπάσματα. Με υπομονή και ταπείνωση,όλα ξεπερνιούνται.

Μιλώντας για την οικογένεια πολύ σημαντικό στοιχείο είναι η επικοινωνία μεταξύ των συζύγων.

Θα πρέπει να σημειώσουμε 3 σημεία.

Α)Δεν παντρευόμαστε για να αναπαυτούμε, αλλά για να αναπαύσουμε.

Β) Προσπαθούμε να μην ανταλλάσουμε πικρές κουβέντες

Γ)Συζητάμε για όλα και για πάντα

Ο ειλικρινής διάλογος των 2 συζύγων είναι προτεραιότητα για να λύνονται οι παρεξηγήσεις με απευθείας συνεννοήσεις.Τα αιτήματα του διαλόγου αυτού, δεν είναι αυτονόητο το πότε θα εκπληρωθούν.Παίζει όμως μεγάλο ρόλο τόσο γιατί ο ένας εκφράζει αυτά που τον απασχολούν, όσο και γιατί ο άλλος μαθαίνει τι είναι αυτό που προβληματίζει τον άνθρωπό του.Ο αββάς Ησαΐας λέγει πως αν θέλουμε κάτι από τον άλλον,να μην γογγύζουμε επειδή αυτός δεν το καταλαβαίνει και δε μας το δίνει από μόνος του,αλλά ας λέμε ανοικτά ευθέως και με απλότητα «…σε παρακαλώ, δώσ’ μου αυτό επειδή το χρειάζομαι,επειδή το έχω ανάγκη.». Μη περιμένουμε λοιπόν από τον άλλο να φανταστεί τι είναι αυτό που θέλουμε,τι είναι αυτό που μας αναπαύει. Ας μιλήσουμε εμείς και ας το εξηγήσουμε.

Σήμερα δυστυχώς,

αντί για επικοινωνία υπάρχει σύγχυση, τόσο στο γάμο μέσα, όσο και γενικότερα στην κοινωνία.

Η σύγχυση αυτή είναι αποτέλεσμα της αμαρτίας, και συνοδεύεται από φόβο, υποψία και έχθρα.

Το γεγονός της Πεντηκοστής, μεταξύ άλλων, μας φανερώνει πως ένα από τα πρώτα χαρίσματα του αγίου Πνεύματος είναι η δυνατότητα της επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων. Έτσι,όποιος έχει το πνεύμα του Θεού,μπορεί να μιλάει και να καταλαβαίνει τους συνανθρώπους του ξεπερνώντας οποιοδήποτε σχετικό εμπόδιο.Το ακριβώς αντίθετο γεγονός είναι το σχετικό με τον πύργο της Βαβέλ.Η αμαρτία που έφερε η ειδωλοποίηση του εαυτού του, ήταν η αιτία να χάσει την επικοινωνία του με τους άλλους ανθρώπους.Η έλλειψη λοιπόν επικοινωνίας είναι αποτέλεσμα του ανθρώπινου εγωκεντρισμού και της απουσίας αγάπης.Το πνεύμα του Θεού αποκαθιστά την εμπιστοσύνη και την επικοινωνία μέσα στην οικογένεια,γιατί δεν είναι πνεύμα ανταγωνισμού,αλλά θυσίας και προσφοράς. Προσευχή και άσκηση φέρνουν το πνεύμα αυτό μέσα στον άνθρωπο.

 

 Ο λόγος,είναι το βασικό στοιχείο της επικοινωνίας, και παρομοιάζεται από τον απόστολο Ιάκωβο ωσάν τα χαλινάρια,σαν το πηδάλιο του πλοίου, σαν τη φλόγα της φωτιάς. Στο βιβλίο των Παροιμιών (Παλαιά Διαθήκη) αναφέρεται ότι ο άφρων, ο τρελός, έχει περισσότερες πιθανότητες να γίνει καλά, από ότι αυτός του οποίου η γλώσσα «τρέχει» πολύ γρήγορα και ομιλεί απερίσκεπτα.

Στον λόγο,

διαλέγουμε τις καταλληλότερες λέξεις για να εκφράσουμε τα συναισθήματά μας και τις σκέψεις μας.Τα γλυκά λόγια, είναι σαν τη κερήθρα του μελιού και η γλυκύτητα αυτή είναι η γιατρειά της ψυχής.Τα γλυκά λόγια, είναι η έκφραση της αγάπης που πρέπει να έχουμε στην καρδιά μας. Ο άγιος Κοσμάς μας λέει πως όταν βλέπουμε κάποιον άνθρωπο στεναχωρημένο,θα πρέπει να βγαίνει από το στόμα μας λόγος γλυκός και παρηγορητικός σαν τη ζάχαρη και όχι σαν το φαρμάκι.

 

 Είναι λοιπόν απαραίτητο να διατηρείται η επικοινωνία μεταξύ των συζύγων,να συνομιλούν μεταξύ τους,αλλά και να ακούν ο ένας τον άλλο. Βλέποντας το πώς δημιούργησε ο Θεός τον άνθρωπο,μπορούμε να πούμε ότι τον έφτιαξε με ένα στόμα και δύο αυτιά,παίρνοντας έτσι ένα μέτρο για το πόσο πρέπει να ομιλούμε στη ζωή μας και πόσο πρέπει να ακούμε.Βλέπουμε και πάλι στο βιβλίο των Παροιμιών (παλαιά Διαθήκη) ότι αναφέρεται πως όποιος απαντά πρωτού ακούσει, αποδεικνύεται ασύνετος και ντροπιάζεται.

 

 Μεγάλο ρόλο όμως παίζει και στο πως ακούμε τον Άλλον.Το αν ακούμε αμυντικά, δηλαδή δείχνοντας με τη στάση και τη συμπεριφορά μας,με τους μορφασμούς και τον τόνο της φωνής μας πως κρίνουμε τον Άλλον ή αν ακούμε υποστηρικτικά, δηλαδή μη θέλοντας να επιβάλλουμε από πριν την άποψή μας,όταν μοιραζόμαστε τις σκέψεις μας, όταν είμαστε ευθείς και ειλικρινείς με τα κίνητρά μας.

Πολλοί άνθρωποι δεν τα καταφέρνουν να επικοινωνούν μεταξύ τους γιατί μπορεί να έχουν τις εξής αδυναμίες:

1)δεν έχουν την ικανότητα να ομιλούν με τον άλλον άνθρωπο έχοντας δυσκολία να χρησιμοποιούν λόγια

2)φοβούνται να εκθέσουν αυτά που αισθάνονται και σκέφτονται, για να μην απορριφτούν, για να μην πληγωθούν

3)νομίζουν πως δεν θα βγει κάτι από αυτή την επικοινωνία και για αυτό δεν ομιλούν

4)νομίζουν πως οι απόψεις τους δεν έχουν καμία αξία

Όλα αυτά είναι δυσκολίες που πρέπει να παρακαλάμε να μας τις πάρει ο Θεός προκειμένου να μην σταθούν εμπόδιο στο να βαθύνουν οι σχέσεις μας με τον/την

σύζυγό μας. Και οι σωστές σχέσεις μέσα στη συζυγία θα αποτελούν και πρότυπο για τη σχέση μεταξύ των γονέων και των παιδιών.Εδώ,θα πρέπει να ξανά τονίσουμε πως η επικοινωνία των συζύγων μεταξύ τους,εξαρτάται από την κοινωνία του κάθε έναν με τον Θεό,μιας και στον χριστιανικό γάμο συμμετέχουν και τα 3 αυτά πρόσωπα (οι δύο σύζυγοι και ο Θεός).

 

 Σωστή επικοινωνία είναι και μια καλή κουβέντα στον άλλον,ένα ευχαριστώ για το καφέ που μας έφτιαξε,για τα ρούχα που τακτοποίησε, για την εξωτερική εργασία που ολοκλήρωσε. Σωστή επικοινωνία μπορεί να έρθει και μέσα από ένα κοινό ανάγνωσμα.Ένα θεολογικό βιβλίο μπορεί να σταθεί αιτία ανταλλαγής απόψεων και μιας ενδιαφέρουσας συζήτησης.Ακόμα και όταν καθόμαστε στο τραπέζι για φαγητό,ας αφιερωθεί λίγος χρόνος παραπάνω για να αναλύσει ο καθένας πως πέρασε την ημέρα του,τι τον απασχόλησε, ακόμα και να παρθούν κάποιες αποφάσεις. Από την άλλη, επικοινωνία δεν είναι ο τσακωμός,το κουτσομπολιό, η αδιαφορία, στοιχεία που το μόνο που αφήνουν είναι τραυματικές εμπειρίες.

 

 Στην επικοινωνία συμμετέχουμε όχι μόνο με λόγια,αλλά και με τις κινήσεις των χεριών μας, με τις εκφράσεις του προσώπου,με τη χροιά της φωνής μας. Επικοινωνούμε μέσα στον γάμο όταν κάνουμε κοινά πράγματα,όταν προσευχόμαστε από κοινού, όταν μελετάμε θρησκευτικά αναγνώσματα μαζί.

 

 Ωφέλιμο είναι να κανονίζουμε κάποια συγκεκριμένη ώρα της ημέρας,όπου και αν βρίσκεται ο καθένας εκείνη την ώρα,να κάνει ένα κομποσκοίνι για τον άλλο, για τα παιδιά τους, για την οικογένεια τους.

 

 Μεγάλες πληγές δημιουργεί πάντα ο θυμός και η οργή.Ο πολύ έντονος σε ένταση διάλογος, τα "αιχμηρά" λόγια, η «λεκτική» βία που χρησιμοποιείται, σκοπό έχουν να πληγώσουν βαθιά τον άλλον και όχι να διορθώσουν τη σχέση.Όταν αποπαίρνουμε και κατηγορούμε συνεχώς τον συνομιλητή μας,δεν βελτιώνεται η κατάσταση.Θα πρέπει να έχουμε κατά νου να διαχωρίζουμε αυτό που γίνεται , από αυτόν που το κάνει.Για παράδειγμα, όταν μας λέει ο άλλος ψέματα, να μην τον κατηγορούμε λέγοντας του «είσαι ψεύτης», αλλά να λέμε «ας μη μου λες ψέματα». Σε καταστάσεις αδικίας, μην λέμε «είσαι άδικος», αλλά «γιατί κάνεις αυτή την αδικία».

Ας μην χαρακτηρίζουμε λοιπόν κάποιον από μία του πράξη.

Το ζευγάρι θα πρέπει να μιλάει για όλα,χωρίς να «αποκλείει» περιοχές λέγοντας ότι για αυτό το θέμα δεν είναι σκόπιμο να μιλήσουμε. Η αποφυγή συζήτησης τυχών διαφορών,δημιουργεί κρίσεις και συμφορές. Σιωπηλές πικρίες που σιγοκαίουν,τελικά θα ξεσπάσουν κάποια στιγμή και θα καταστρέψουν την οικογένεια.

Μέσα στον γάμο είναι φυσικό να υπάρχουν κάποιες συγκρούσεις,

αφού δύο άνθρωποι δεν είναι δυνατόν να έχουν σε όλα τις ίδιες αντιλήψεις.Πάντα όμως με ταπείνωση και αγάπη θα έρχεται η ηρεμία.Ο ένας πικρός λόγος φέρνει τον άλλο, και πόνος που προκαλούμε θα κάνει τον άλλον να ανταποδώσει εξίσου με πόνο.

 

Συνήθως ένας τσακωμός ξεκινάει από μια πικρία που τη κρατάμε μέσα μας,η πίκρα γίνεται θυμός, ο θυμός γίνεται οργή,η οργή γίνεται μίσος, το μίσος γίνεται εκδίκηση.Όταν πλέον έχει ξεσπάσει η διαμάχη και ο τσακωμός,πρέπει αμέσως τότε να λειτουργήσει η συγνώμη.Να ζητήσουμε εμείς πρώτοι συγνώμη,χωρίς μνησικακία και χωρίς να σκεφτόμαστε πως θα πάρουμε τη ρεβάνς,χωρίς όρους και περιορισμούς, όπως ακριβώς ο Χριστός συγχωρεί και πεθαίνει για εμάς.Και όταν εμείς χρειαστεί να δώσουμε την συγνώμη μας,να το κάνουμε όχι μία και δύο, αλλά εβδομήντα φορές το εφτά,να το κάνουμε και να το ξεχάσουμε μετά, χωρίς να έχουμε σκοπό να το υπενθυμίζουμε και να το «χτυπάμε» συνεχώς στον άλλο. Όσο βλέπουμε τον άνθρωπό μας να οργίζεται να μας μιλάει προσβλητικά και να έχει θυμό,τόσο με επιείκεια, ταπείνωση και αγάπη να προσπαθούμε να σβήσουμε τη φωτιά και όχι να ρίχνουμε λάδι προσφέροντας σε αυτήν καύσιμη ύλη.Μόνο τότε θα έρθει η στιγμή που τα πνεύματα θα ηρεμήσουν και θα κάνουμε τον άλλον να σκεφτεί:«μα τι έκανα, πως μίλησα».

Σε μια συζυγική διαφορά,

το ζητούμενο δεν είναι το ποιος έχει δίκιο και ποιος άδικο, ούτε είναι ένας αγώνας για το ποιος θα κάνει τον άλλον να υποχωρήσει για να γίνει το δικό του.Με το που παρουσιαστεί μια διαφορά,δεν προχωράμε σε σύγκρουση, αλλά επισκεπτόμαστε τον κοινό πνευματικό μας,έχοντας αποφασίσει πως αφού τον ενημερώσουμε, θα ακολουθήσουμε αυτό που θα μας συμβουλέψει.

Κλείνοντας το θέμα της επικοινωνίας,

ας εστιάσουμε σε τρία σημαντικά πράγματα που πρέπει να προσέχουμε

 

1)Να μην προδικάζουμε (ξέρω τι θα πεις…..ναι ναι ξέρω…)

 

2)Να ακούμε και να προσέχουμε αυτά που θα πει ο άλλος χωρίς να τον υποτιμούμε (καλά καλά….ναι ναι… )

 

3)Να μην κάνουμε αρνητικά, μη εποικοδομητικά σχόλια και αρνητική κριτική.

Στη συνέχεια θα ασχοληθούμε με το επαγγελματικό κομμάτι του/

της συζύγου, σε σχέση με την οικονομική διαχείριση που πρέπει να υπάρχει μέσα στην οικογένεια.

 

Τι είναι όμως επάγγελμα;

Επάγγελμα είναι κάθε είδους εργασία που είναι χρήσιμη και ωφέλιμη στην κοινωνία,δίνοντας μας

τους αναγκαίους πόρους για την συνετή και λιτή διαβίωσή μας.Το επάγγελμά μας δεν είναι μια ευκαιρία να αποκτήσουμε γόητρο και να φαινόμαστε σημαντικοί.Εάν με νύχια και με δόντια προσπαθούμε να ανέβουμε στον επαγγελματικό μας χώρο,τότε αυτό σίγουρα θα επηρεάσει και τις σχέσεις μας και με τα μέλη της οικογενείας μας.Αν η εργασία μας απορροφά όλο το χρόνο και όλη την ενέργειά μας,τότε φτάνουμε στο να αγαπάμε τα πράγματα και να χρησιμοποιούμε τους ανθρώπους.

Η γυναίκα μπορεί να κάνει καλό ή κακό στην σταδιοδρομία του άνδρα της.

Εάν παντρευτεί π.χ ένα γιατρό,γνωρίζει πως δεν θα τρώει πάντα μαζί του, όπως και ότι μπορεί να τον καλέσουν οποιαδήποτε ώρα μέρα ή νύχτα.Αυτές οι υποχρεώσεις αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα του επαγγέλματος του γιατρού.Ή σε άλλη περίπτωση, στο γάμο με ένα ναυτικό, γνωρίζει κανείς πως θα πρέπει να λείπει για μεγάλα χρονικά διαστήματα ο άνδρας από το σπίτι,οπότε θα πρέπει να πάρει απόφαση η γυναίκα πως τα καθημερινά θέματα που αφορούν για παράδειγμα την ανατροφή των παιδιών,είναι αποκλειστικά ευθύνη δική της.Έτσι συμβαίνει λοιπόν με κάποια επαγγέλματα, όπως και με το πολιτικό,τον καλλιτέχνη κ.α. Πρέπει να γνωρίζουμε ότι αυτοί οι άνθρωποι έχουν ειδικές ανάγκες και συνθήκες εργασίας.

 

Η ηρεμία και η σιωπή σου πρέπει να επιστρατεύονται συνεχώς στην έγγαμη ζωή,να μην τηλεφωνάς συχνά για ασήμαντα πράγματα,όπως και να μην παραπονιέσαι για το χαμηλό μισθό, εφόσον ήξερες πως αν για παράδειγμα παντρευόσουν έναν εργάτη,τα οικονομικά σας θα ήταν πιο στενά.

Η γυναίκα μπορεί να εργάζεται είτε από την επιθυμία να κάνει καριέρα,

είτε για να είναι οικονομικά ανεξάρτητη,είτε για να αυξήσει το οικογενειακό εισόδημα, είτε για να αξιοποιεί καλύτερα το χρόνο της(ιδίως όταν δεν υπάρχουν ακόμα παιδιά). Η χριστιανή γυναίκα, πρέπει μόνο για τους δύο τελευταίους λόγους να δραστηριοποιηθεί στον επαγγελματικό χώρο.Εργαζόμενη γυναίκα και σπίτι με παιδιά, είναι πραγματικά άθλος.Τις περισσότερες φορές η εργασία της γυναίκας δυσκολεύει την οικογένειά της.Δυσκολεύει την αρμονική ζωή και τη γαλήνη του σπιτιού.Έρευνες έχουν δείξει, πως τα διαζύγια είναι πιο συχνά (αναλογικά) όταν η γυναίκα έχει μια ανεξάρτητη οικονομική δραστηριότητα.

Υπάρχει κάποιες φορές ο συλλογισμός σε κάποιες συζύγους:

"…δουλεύω, και με ένα μέρος του μισθού μου θα πληρώνω μια άλλη γυναίκα να κάνει τις δουλειές του σπιτιού μου και έτσι θα είναι όλα μέλι γάλα". Αυτό δεν είναι σωστό, όπως και θέλει μεγάλη προσοχή στο ότι η αγωγή των παιδιών κινδυνεύει από την μεγάλη απουσία της μητέρας από το σπίτι.Αν οι οικονομικοί λόγοι είναι πιεστικοί,ας επιδιώξει η γυναίκα που έχει παιδιά, μια μερική απασχόληση.

Από την άλλη,

όταν ο άνδρας παντρεύεται μια επιτυχημένη επαγγελματικά γυναίκα, θα πρέπει να γνωρίζει πως η γυναίκα του θα δυσκολευτεί να αφήσει τις δόξες της και να αφιερωθεί στην οικογένειά της.Συνήθως, αυτές οι γυναίκες παντρεύονται σε μεγάλη ηλικία, και αντί τα παιδιά τους να τις φωνάζουν «μαμά» τις φωνάζουν «γιαγιά».

Γενικά πρέπει να παίρνουμε σοβαρά υπόψη μας τις υποχρεώσεις που δημιουργεί στον άλλον το επάγγελμά του.

Π.χ πολλά ταξίδια, ατέλειωτες ώρες εργασίας, επικίνδυνες συνθήκες κ.α.Όταν είναι στον ίδιο εργασιακό χώρο,ο άνδρας και η γυναίκα πρέπει να αποφεύγουν να κάθονται μαζί,και δεν πρέπει να έχουν σχέσεις εξαρτήσεως μεταξύ τους,για να μην μεταφέρονται τα προβλήματά τους από το σπίτι στη δουλειά και από τη δουλειά στο σπίτι.Δεν βοηθά τους συζύγους να είναι συνέχεια μαζί.

 

Στην ερώτηση τι μας ευχαριστεί περισσότερο,η δουλειά ή το σπίτι, η απάντησή μας πρέπει πάντα να είναι «το σπίτι». Προηγείται η αφοσίωσή μας στην οικογένεια και μετά ακολουθεί η αφοσίωση στο επάγγελμά μας.Είτε η γυναίκα δουλεύει είτε όχι, ο άνδρας πρέπει πάντα να μοιράζεται μαζί της τον κόπο του σπιτιού και το μεγάλωμα των παιδιών.Όσο αναφορά την οικονομική διαχείριση,στην οικογένεια πρέπει να υπάρχει ένα μόνο πορτοφόλι,έστω και αν εργάζονται και οι δύο.Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος μας λέει πως μέσα στο γάμο οι δύο έγιναν σάρκα μία,οπότε πως είναι δυνατόν ενώ ενώθηκαν σωματικά και πνευματικά, να συνεχίζουν να διατηρούν διαφορετικό πορτοφόλι ο καθένας.

Το κλίμα της κοινωνίας μας σπρώχνει προς την απόκτηση όλων και περισσοτέρων υλικών αγαθών (σπίτια, αυτοκίνητα, έπιπλα, ρούχα, κτλ), αλλά αυτό είναι κάτι που δεν πρέπει να το αφήσουμε να κυριαρχήσει στην ζωή μας.Θα πρέπει να βάλουμε κάποια μέτρα και κάποιους φραγμούς στο πως θα χρησιμοποιούμε την περιουσία μας της οποίας,στην ουσία, δεν είμαστε ιδιοκτήτες αλλά διαχειριστές,μιας και ότι έχουμε μας το έδωσε ο Θεός και πρέπει να τα χρησιμοποιούμε συνετά.Ένα μέρος των υλικών αγαθών,θα πρέπει να το διαθέτουμε προς τον έχοντα ανάγκη αδερφό μας. Έτσι,όταν κάνουμε τον οικονομικό προγραμματισμό του μήνα μας βάζουμε τα χρήματα που έχουμε κερδίσει τόσο ο άνδρας όσο και η γυναίκα,στη μέση, στο κοινό πορτοφόλι, και πρώτα βγάζουμε τα χρήματα που είναι για τους φτωχούς.Αυτό το ποσό, δεν πρέπει να το χρησιμοποιούμε για τα δικά μας έξοδα,δεν μας ανήκει και αν δεν το αποδώσουμε στον συνάνθρωπο που έχει ανάγκη, είναι σαν να κλέβουμε.Να μην παρασυρόμαστε από την σκέψη πως τα χρήματα που βγάζουμε δεν φτάνουν καν για εμάς και πως λοιπόν να δώσουμε σε άλλους.Ο Μέγας Βασίλειος μας λέει πως πλεονέκτης είναι εκείνος που δεν παραμένει επίμονα στην ολιγάρκεια και όσο μεγαλώνουν τα αγαθά,τόσο γίνεται κανείς ελλιπής στην αγάπη. Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος αναφέρει πως ο πλούτος δημιουργείται συνήθως με την φιλαργυρία,με την πλεονεξία και με την εκμετάλλευση,ενώ κάποιος άλλος άγιος διατυπώνει ότι είναι σχεδόν αδύνατο η συσσώρευση πλούτου χωρίς αμαρτία.Επίσης, ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς λέει ότι πλεονέκτης είναι αυτός που κάνει δικά του,όσα ο Θεός δημιούργησε και για τους άλλους.

Για μια επιτυχημένη οικονομική διαχείριση μέσα στην οικογένεια,

θα πρέπει να συμβούν τα εξής τρία πράγματα:

 

1)όλα τα στοιχεία, τα σχετικά με τα οικονομικά θέματα, θα πρέπει να τα γνωρίζουν πλήρως και οι δύο σύζυγοι.

 

2)Όλοι οι υπάρχοντες οικονομικοί πόροι ανήκουν και στους δυο.

3)Συμφωνούν και οι δύο μετά από διάλογο, σχετικά με τον προϋπολογισμό

Ο προγραμματισμός στα οικονομικά είναι αναγκαίος ακόμα περισσότερο στη σημερινή δύσκολη κατάσταση και σημαίνει κάλυψη των αναγκών του παρόντος και μέριμνα για την αντιμετώπιση του μέλλοντος.

Για παράδειγμα, αν υπάρχει σκοπός για ένα ταξίδι αναψυχής, θα πρέπει να σκεφτούμε αν έχουμε και κάποια χρήματα στην άκρη για μια ενδεχόμενη εγκυμοσύνη.Σήμερα,οι σύζυγοι φιλονικούν περισσότερο για τα χρήματα, από ότι για οποιοδήποτε άλλο θέμα,ιδιαίτερα όταν τα οικονομικά είναι περιορισμένα.